Цэцгийн ялаа, аалзан хачиг: хортон шавьжийг хэрхэн устгах вэ

Тасалгааны ургамлын хортон шавьж бараг үргэлж шинэ ургамалтай хамт эсвэл шинэ хөрсний уутнаас гэрт ордог. Тиймээс шинэ ургамлыг эхний 2 долоо хоног бусдаас тусад нь байлгах нь хамгийн үр дүнтэй урьдчилан сэргийлэлт.

1. Цэцгийн ялаа (fungus gnat)

Шинж: усалсны дараа хөрсний дээгүүр 2–3 мм-ийн хар жижиг ялаа нисдэг. Ургамалд том хохирол учруулахгүй ч эвгүй, олшрох нь хурдан.

Шалтгаан: үргэлж адилхан — хөрс хэт удаан чийгтэй байна. Ялааны авгалдай хөрсний дээд 2–3 см дэх ялзарсан органик бодисоор хооллодог.

Шийдэл:

1. Усалгааны хооронд хөрсний дээд 3–4 см-ийг бүрэн хатаах. Энэ дангаараа ихэнх тохиолдлыг шийднэ.

2. Хөрсний гадарга дээр 1 см зузаан хайрга эсвэл элс дэвсэх — насанд хүрсэн ялаа өндөглөж чадахгүй болно.

3. Шар наалдамхай хавчаар тавьж насанд хүрсэн ялааг барих.

4. Хүнд тохиолдолд хөрсийг бүрэн солино.

2. Аалзан хачиг (spider mite)

Шинж: навчны доод тал, иш салаалах хэсэгт маш нарийн торлог үүсдэг. Навч дээр жижиг цайвар цэгүүд гарч, дараа нь бүхэлдээ саарал болж хатна. Хачиг нь 0.5 мм-ээс жижиг тул нүдэнд бараг харагдахгүй.

Шалтгаан: хуурай, дулаан агаар. Улаанбаатарын халаалттай өвөл бол тэдний хамгийн таатай улирал — үүнийг заавал санаж байх хэрэгтэй.

Шийдэл:

1. Ургамлыг бусдаас нэн даруй тусгаарла — аалзан хачиг маш хурдан тархана.

2. Шүршүүрийн бүлээн усаар навчны доод талыг сайтар угаа. Энэ нь популяцийн ихэнхийг зайлуулна.

3. Хөнгөн саван (эсвэл тусгай инсектицид саван) уусмалаар навчны доод талыг 5 хоног тутам, 3 удаа боловсруул.

4. Орчны чийгийг нэмэ — өдөр бүр шүршинэ. Чийглэг орчинд аалзан хачиг үрждэггүй.

Нэг удаагийн боловсруулалт хангалтгүй: өндөг нь амьд үлддэг тул заавал 3 удаа давтана.

3. Ширүүлэгч (mealybug)

Шинж: иш, навчны суурь, навч салаалах хэсэгт хөвөн шиг цагаан бөөгнөрөл. Навч наалдамхай болж, дараа нь хар мөөгөнцөр суудаг.

Шийдэл: спиртэд дэвтээсэн хөвөнгөөр бөөгнөрөл бүрийг нэг бүрчлэн арчиж авна. Дараа нь саван уусмалаар боловсруулж, долоо хоног тутам шалгана. Хэдэн ширхэг үлдэхэд л дахин олширдог тул тэвчээр шаардана.

Дахин үүсэхээс сэргийлэх 4 зуршил

• Шинэ ургамлыг 2 долоо хоног тусгаарла. Хамгийн үр дүнтэй арга.

• Сард нэг удаа навчны доод талыг шалга. Эрт илрүүлбэл усаар угаахад л шийдэгдэнэ.

• Хэт их усалгаанаас зайлсхий. Цэцгийн ялааны цорын ганц шалтгаан.

• Өвөл чийгшлийг барь. Аалзан хачгаас сэргийлнэ.

Хэзээ ургамлаа хаях вэ

Ургамлын 70%-иас дээш хэсэг гэмтсэн, эсвэл 3 давтан боловсруулалтын дараа ч хортон буурахгүй байвал бусад ургамлаа хамгаалахын тулд салах нь зөв. Хөрсийг нь дахин ашиглахгүй, савыг халуун усаар угааж ариутгана.

Боловсруулалтын бодис, чанартай хөрсийг манай арчилгааны хэрэгслийн хуудаснаас үзээрэй. Оношилгоонд эргэлзэж байвал ургамлынхаа зургийг бидэн рүү илгээгээрэй.